a) Millî Tarih:
Osmanlı Devleti döneminde, millî bir tarih anlayışı ve öğretimi yoktu. Önceleri yalnızca islâm tarihi okutuluyordu. Üstelik, Türklerin islâm tarihindeki rollerine de yeteri kadar yer verilmiyordu. 19.yüzyılda islâm tarihi ile birlikte Osmanlı tarihi de okutulmaya başlandı. Tarihçilerimizin, Osmanlı Devleti'nden önceki Türk tarihiyle ilgilenmeleri oldukça yenidir. işte bu sebeplerden dolayı, Türkler arasında millî bilinç ve milliyetçilik duygularının uyanışı gecikmiştir. Atatürk'ün Türk tarihi konusundaki çalışmalara ilgi gösterip destek sağlaması, onun milliyetçilik anlayışının bir sonucudur. Atatürk, Türk tarihinin bütün yönleriyle araştırılmasını istiyordu. Bunun için herşeyden önce millî ve bilimsel bir tarih anlayışına ihtiyaç vardı. Bu anlayışla çalışmalar yapmak amacıyla, hepimizin bildiği gibi "Türk Tarih Kurumu" kuruldu (1930). Bu sayede tarihimiz ve vatanımızla ilgili olarak ortaya atılan yanlış bilgilere de bilimsel ve doğru cevaplar bulunmuş oldu.

Osmanlı toplumundaki medreseler ile iptidai, rüştiye, idadî türünde okulların toplumun gereksinme duyduğu elemanları yetiştirme açısından özellikle sayı bakımından yetersiz kaldığını gözleyen, eğitimin önemini yaptığı konuşmalarda sık sık vurgulayan Atatürk'ün yol göstericiliği altında TBMM, eğitim ve öğretim işlerini Milli Eğitim Bakanlığı'na verip, 3 Mart 1924'te çıkardığı Öğretimin Birleştirilmesi yasasıyla, mahalle mektepleri ve medreseleri kaldırdı. Anadolu'nun çeşitli kentlerinde meslek okulları, teknik okullar, öğretmen okulları, ortaokul ve liseler açılırken, çıkarılan Üniversiteler Kanunu'yla Darülfünun kaldırılıp, yerine İstanbul Üniversitesi kuruldu.